Ondanks uitbreiding van het beheerde oppervlak in het werkgebied van Collectief NHZ was het gemiddelde broedsucces van de grutto in 2025 lager dan ooit. De oorzaak is waarschijnlijk de langdurige droogte in het voorjaar.
Terwijl de oppervlakte van het NHZ-weidevogelgebied dat als kuikenland beheerd wordt (“zwaar beheer”) in 2025 iets toenam ten opzichte van 2024, is het broedsucces van de grutto met 37,4% historisch laag. Alleen de Aetsveldsche polder en Holendrechterpolder had een voldoende broedsucces van respectievelijk 81,6% en 60,0%. Over de periode sinds 2016 komt het gemiddelde broedsucces van de grutto – het percentage gruttoparen met (bijna) vliegvlugge kuikens eind mei – voor ons werkgebied op 62,8% uit. Dat is mogelijk nog voldoende om de gruttopopulatie op peil te houden, maar de trend is duidelijk dalend, dus zorgelijk (zie grafiek).
Extreem droog voorjaar
Terwijl 2024 zeer nat was, beleefden we in 2025 een extreem droog voorjaar: in de maanden maart tot en met juni viel slechts de helft van de neerslag dan normaal. Onderzoek in Spaarnwoude wees uit dat de bodem daardoor op veel plekken al vroeg in het voorjaar te droog werd voor weidevogels en hun kuikens om voldoende voedsel te kunnen vinden. Om dergelijke nadelige gevolgen van een volgend droog jaar te voorkomen, werkt het collectief aan uitbreiding van plasdrasgebieden rond greppels. Predatie van eieren door met name vos was dankzij de inspanningen van jagers veelal geen probleem.
Voor het meten van het broedsucces van andere soorten weidevogels, zoals kievit en scholekster, is nog geen gevalideerde methode beschikbaar. De Duivendrechterpolder deed in 2025 mee aan een landelijke pilot naar zo’n methode. Waarschijnlijk hebben deze andere soorten ook een minder goed broedsucces gehad.
Meer agrarisch natuurbeheer
Over de hele linie breidden de boeren van het collectief hun agrarisch natuurbeheer verder uit in 2025. Zo groeide het pakket botanische weiderandnaar een lengte van ruim 500 kilometer en werd 142 km aan sloten ecologisch beheerd om planten en insecten meer kans te bieden en waterkwaliteit te verbeteren. In de akkerbouwgebieden in de Haarlemmermeer en het Gooi lag over een lengte van 510 kilometer een beheerpakket voor kruidenrijke akkerranden en op bijna 25 ha een contract voor wintervoedselakker, bloemblok of vogelakker.
Lees meer in ons Jaarrapportage beheermonitoring 2025 met alle details van het weidevogelbeheer voor de deelgebieden in de bijlagen Amstelland, Spaarnwoude en Vechtstreek.
Lees meer op de website van Agrarisch collectief Noord-Holland Zuid.